ચિત્રલેખા નાટ્ય સ્પર્ધાનું 13મું વર્ષ

ચિત્રલેખા નાટ્ય સ્પર્ધાનું 13મું વર્ષ
દર વર્ષે હું નવી ડાયરી ખરીદુ. પછી એમાં આ વર્ષે આવું કરીશ, તેવું કરીશ એવું બધુ લખું. અમુક વસ્તુઓ થાય અમુક ન થાય. આ વર્ષે પણ થોડા દિવસો પહેલા બે ડાયરી લીધી. જે પૈકી એક મારા સહકર્મચારીને આપી. જે મે લખેલા નાટકમાં કામ કરે છે. પરંતું હંમેલા લેટ આવે. તેથી એ સમયસર આવે એવો મારો સ્વાર્થ. ડાયરી આપી પછી થોડી ચર્ચાઓ થઈ કે નવા વર્ષે શું સંકલ્પો લઈએ. 2018નું વર્ષ કેવું ગયું. તો સમીક્ષા કરતા ખબર પડી કે ગયા વર્ષે લખેલું કે એક નાટકમાં કામ કરીશ. જો કે આવું તો મુંબઈ આવ્યો હતો. ત્યારથી લખતો પરંતું કંઈ થતુ નહોતું. હા નાટકનો દર્શક જરૂર બનતો.

આજે આ બ્લોગ લખવા બેઠો ત્યારે મુંબઈમાં ચોપાટી ભવન્સમાં આયોજીત ચિત્રલેખા નાટ્યસ્પર્ધાનું બીજું નાટક મનુ દામજી જોઈને આવ્યો છું. આમ તો આ સ્પર્ધા જ્યારથી શરૂ થઈ ત્યારથી જ જોઉ છું. પહેલા અંધેરી ભવન્સમાં યોજાતી ત્યારે નજીક ડી.એન નગરમાં જ રેહતો હોવાથી જતો હતો. આ શિરસ્તો અચૂક જાળવી રાખ્યો છે. નાટકનો શોખ તેમજ સુરતની હું ઓળખતો હોઉ એવા એક-બે મિત્રો મળી જાય એવા આશયથી જાઉ છું. ગયા વર્ષે કાચિન્ડો નામનું નાટક જોયું હતું. તો આ વખતે મનું દાંમજી જોવા મળ્યું. મનું દામજી નાટકમાં પારસી વકીલ બનેલા કલાકારે સારો અભિનય કર્યો હતો.
અત્યાર સુધી એકલો જ નાટક જોવા જતો. પરંતુ આ વખતે સુરેશ રાજડા સરના નાટ્ય દિગદર્શન વર્કશોપમાં ભાગ લીધો હોવાથી અમારા નાટ્યરસિકોની એક નાનકડી મંડળી પણ થઈ છે. તેથી નાટક જોવાનો આનંદ બેવડાયો. સાંજે 7.30 વાગે શરૂ થયેલું નાટક રાત્રે 10.30 વાગે પુરુ થયું. નાટક પત્યા પછી રાત્રે 12.30 વાગ્યા સુધી ગિરગાવ ચોપાટીમાં ગામગપાટા કર્યા.

ચલતે-ચલતે-1 ((નિમેશ દવે સાથે)

ચલતે-ચલતે-1

મારા ફેસબુક પર આવતા બ્લોગને કારણે મારો એક નાનકડો વાચકવર્ગ ઉભો થયો છે. મારી ઓફિસના ફોટોગ્રાફર નિમેષ દવે પણ મારા બ્લોગના વખાણ કરે. પણ હાલમાં તો એમણે હદ જ કરી નાંખી. મને કહે તમે અમી કોની? નાટક લખ્યું કારણ કે તમને અમી નહોતી મળી. મારી ગર્લફ્રેન્ડનું નામ પણ અમી જ છે. મને પણ અમી નહોતી મળી. હાલ તે અમેરિકામાં રહે છે. તમારુ નાટક જોયું તો મે મારી અમીને ફોન કરીને કહ્યું ‘જો મે મારા ઓફિસના એક લેખક મિત્રને કહીને આપણી સ્ટોરી પર એક નાટક લખાવ્યું છે. મારી અમીને વાત સાચી નહોતી લાગી. તેથી મે તમારા નાટકના પોસ્ટર્સ અને વિડિયો પણ એને મોકલાવ્યા. એને ડરાવાની બહુ મજા આવી ગઈ. એને તમારા નાટકનું પેલું અમી કોની? અમી કોની? ટાઇટલ સોન્ગ બહુ જ ગમ્યું હતું.’

અમારી ઓફિસમાં ફોટોગ્રાફર તરીકે ફરજ બજાવતા નિમેશભાઇની વાત હંમેશા આવી જ હોય. પછી મને કહે. દોસ્ત હું ફિલ્ડમાં હોઉં તો દરરોજ મને મજેદાર અનુભવો થતા હોય. ઇંગ્લિશ મીડિયમમાં ભણ્યો છું અંગ્રેજી તો ખરાબ છે જ પરંતુ ગુજરાતી તો એના કરતા પણ ખરાબ છે. મને થયું કે હું તમને મારા અનુભવો કહીશ. તમે લખજો. મે થોડો વિચાર કર્યો અને હા પાડી. કારણ કે ઘણાં વખતથી ડેસ્ક જોબને કારણે બહાર જવાનું બંધ જ થઈ ગયું છે. તો એક નવી સિરીઝ ચાલું કરી રહ્યો છું. ચલતે-ચલતે-Part-1

દરરોજની જેમ હું બોરીવલીથી વેસ્ટર્ન એક્સપ્રેસ હાઇવે પરથી મારી બાઇક પર ઓફિસ આવવા માટે નીકળ્યો હતો.. ફોટોગ્રાફર હોવાથી મારી આંખ તો તેજ છે પરંતુ કાન એના કરતાં પણ વધુ તેજ છે. બધુ જ સંભળાય. મારી થોડી આગળ એક સિનિયર સિટિઝન પોતાની કરતા બમણાંથીય વધુ વજનવાળી પત્નીને લઇને સ્કુટી પર જતો હતો. પત્ની એટલા બધા જાડા હતા તેથી બહુ જ ભદ્દા લાગતા હતા. તો સુકલકડી કાકાએ પોલીસ દંડ ન કરે એ માટે ટોપી જેવી હેલમેટ માથા પર લટકાવી હતી. ‘તમે મારા માટે અત્યાર સુધી શું કર્યુ છે?.’ પત્નીએ રસ્તામાં જ રોદડાં રડવાના શરૂ કર્યા હતા. પહેલો જ ડાયલાગ્સ સાંભળીને મને મજા આવી ગઈ. તેથી મે મારી બાઇકની સ્પીડ ધીમી કરી અને એમની સમાંતર ચલાવવા લાગ્યો.
‘ચૂપ મર, મારા જીવનના 50 વર્ષ તે બરબાદ કરી નાંખ્યાં.’ પતિએ પણ સામો જવાબ આપ્યો. ‘મને બધુ ‘ખબર છે તમે બધું જ તમારી બહેનોને જ આપ્યું છે. રક્ષાબંધન હોય કે ભાઇબીજ. મને કંઈ આપ્યું જ નથી.’ પત્નીએ બીજો બોમ્બ નાંખ્યો. પણ પતિ પણ આજે સાંભળી લેવાના મુડમાં જરાય નહોતો. ‘મે તને અત્યાર સુધી કંઈ અપાવ્યું જ નથી. તો તારી બેન્કના બે લોકરમાં શું પથરા ભરેલાં છે ? એટલામાં રેડ સિગ્નલ આવતા વાહનો રોકાયા. પણ કાકા રોકાય એમ નહોતા. અન્ય લોકોનું પણ ધ્યાન આ કાકા-કાકીની લડાઈ પર ગયું. પણ એમને મારા જેટલી ખબર નહોતી. કાકા બોલ્યા. ‘જો મારા ખિસ્સામાં નોટોનું બંડલ છે. સામે જ તનિષ્કની દુકાન છે તારે જે લેવું હોય તે લે. પણ કિટકિટ બંધ કર. જાડી તે મારા જીવનના 50 વર્ષ બરબાદ કરી નાંખ્યા.”

કાકા-કાકીની આ લડાઈએ મારો દિવસ સુધારી નાંખ્યો હતો. મેટ્રોના નિર્માણકાર્યને કારણે રોડ પર ઘણો સમય બરબાદ થવાનો હતો. તેથી મે આ લડાઇને અહીં જ પૂર્ણવિરામ આપીને મારી બાઇક આગળ હંકારી મુકી.

અમારા તંત્રીની ફેરવેલ (રાજેશ થાવાણી

અમારા તંત્રીની ફેરવેલ

એક જ સંસ્થામાં 24 વર્ષની નોકરી. જેમાં 16 વર્ષ તો તંત્રી પદ. એવા મુંબઈના ગુજરાતી ન્યુઝ પેપર મિડ-ડે ગુજરાતીના તંત્રી રાજેશ થાવાણી એટલે કે અમારા સાહેબનો આજે નોકરીમાં છેલ્લો દિવસ હતો. સ્વાભાવિક રીતે લાગણીઓના ઘોડાપુર તો ઉતરવાના જ હતા. અમે બધાં જ કર્મચારીઓએ અમારી એમના વિશેની લાગણીઓને કાગળમાં લખીને જણાવી હતી. જે એમણે જાતે જ વાંચી.

સાહેબો થોડાક ધૂની હોય જ. તેથી જ તે સાહેબ હોય. મે 7 વર્ષ દરમ્યાન ભાગ્યે જ એકાદ અઠવાડીયા પુરતું એવું જોયું હતું જેમાં એમણે કોઈ સૂચના ન આપી હોય. બાકી ગમે ત્યાં ગયા હોય. રોજ અમારા ટેબ્લોઇડમાં ફસ્ટ પેજની હેડલાઇન પણ એ જ નક્કી કરે. પેપરમાં એક પણ લાઇન એમના નજરમાંથી છટકે નહી.
અન્ય તમામ કર્મચારીની જેમ મને પણ નવા સાહેબ કોણ હશે? એ પેપરને કઈ રીતે આગળ લઇ જશે. એની ચિતાં છે. બાકી અમારા ફોટોગ્રાફર નિમેશ દવેના ફોટાઓએ સમગ્ર અવસરને યાદગાર બનાવી દિધો.

--

સાહેબના યાદગાર ક્વોટ્સ (ભલે ત્યારે થોડા આકરા લાગતા)

- એમાં કયાં રોકેટ સાયન્સ છે.
- મને બધું આવડે છે એ માનવા લાગ્યો તે ગયો.

અમી કોનીનો બીજો -શો

અમી કોની? મારા નાટકની વાત

સુરતની એમટીબી કોલેજના અમારા પ્રોફેસર અને લેખક ડો. વિજય શાસ્ત્રી કેહતા કે લાગણીઓ કપુર જેવી હોય ઝડપથી ઉડી જાય. તેથી લખવાની આદત રાખવી. રોજ કંઇને કંઈ લખવું , કંઈ ન સુઝે તો કોઇને પોસ્ટકાર્ડ પણ લખવો. તેથી જ આજે જ આ લખવા બેઠો. આજની ભાષામાં કહ્યું તો ફોનના મેમરી કાર્ડની જગ્યા પણ મર્યાદીત હોય. તેથી જો અમુક ફોટાઓનું આલ્બમ ન બનાવું તો ડિિલટ થઈ જાય. આવું જ કંઈક અમદાવાદમાં મે પહેલી વખત ભજવેલા નાટક વખતે થયું. એ ભુલ પરથી બોધપાઠ લઇને થોડા-ઘણાં ફોટાઓ ભેગા કરીને એક આલ્બમ બનાવ્યું. જેમાં મુંબઈના અમી કોની નાટકમાં ભાગ લેનારા તમામનો સમાવેશ કર્યો. તેમજ આ બધી વાતોને વાગોળવા બેસી ગયો.

આ વખતે પણ નાટકના મંચન દરમ્યાન ભુલો કરી .પરંતુ દર્શકોને હસું આવ્યું હતું. એ વાતનો સંતોષ હતો. નાટક પુરુ થયા બાદ જજે મને પૂછ્યું હતું કે આ નાટક તમારા જીવનમાં થયેલા બનાવોને આધારે લખ્યું હતું. જજની સેન્સ પર માન થયું, મે હા પાડી હતી. વળી એમણે સલાહ પણ આપી કે ફલેશબેકમાં જાવ ત્યારે માત્ર શર્ટ બદલવા માટે જે તમે 30-30 સેકન્ડનો બ્રેક લીધો. તે ખોટું હતું. તેમજ એને કારણે રસભંગ થતો હતો. વળી બેકગ્રાઉન્ડ મ્યુઝીક પણ બંધ થતું હતું. આ બધી બાબતોનો ખ્યાલ રાખજો. દિગદર્શક સાથે આ બાબતે ચર્ચા કરી. તેમજ ભવિષ્યમાં આવી ભુલ ન થાય તેની તકેદારી રાખવાનું નક્કી કર્યુ.

બાકી અમદાવાદમાં કરેલી ભજવણી કરતા આ વખતે ઘણાં નવા મસાલા દિગદર્શકે નાટકમાં નાખ્યાં હતા. ખાસ કરીને અમી સ્પર્શ કરે એટલે તરત જ એની પાછળ લટ્ટુ ત્રણેય મિત્રોની દશાનું દ્રશ્ય, પત્રકાર રમેશ પટેલનું ડ્રિમ-સિકવન્સ, પોલીસ સ્ટેશનમાં હવાલદારની ધમાલ અને સાસુના નખરાઓ જેવા દ્રશ્યોએ જમાવટ કરી હતી. મારી દિકરીએ પણ અમદાવાદમાં જેણે અમીનું પાત્ર ભજવ્યું હતું. એની દિકરીનો નાનકડો રોલ કર્યો હતો.આ સાથે જ મારી રજાઓ પુરી થઈ ગઈ હતી. તેથી ફરી પાછું ન્યુઝ પેપરની ઓફિસમાં હાજર થઈ ગયો . તેથી જ ઘરે પરત ફર્યા બાદ મોડી રાત્રે આ બધુ લખવા બેઠો. કારણ કે એ જ ડર હતો કે આ બધુ ભુલાઇ ન જવાય. તેમજ ફોટાઓ પણ ડિલિટ ન થઈ જાય. કારણ કે આ બધા ફોટાઓના આલ્બમ જ ઘણી વખત યાદ અપાવે કે મનને ગમતું હોય એવું ઘણાં સમયથી કંઈ કર્યુ નથી.

હજૂ તો માંડ બીજી વખત આ નાટક ભજવ્યું. એમાં ચોથી અમી આવી ગઈ હતી. નાટકની આ જ વાસ્તવિકતા હશે. એ વાત પણ સમજાઈ ગઈ હતી. 11 દિવસની રજા દરમ્યાન સાવ અલગ જ દુનિયમાં હતો. પત્નીના કેહવા મુજબ સવારે એલાર્મ વગર જ 8 વાગે ઉઠી જતો હતો. કિધા વગર દરરોજ નાહતો પણ હતો. બાકી તો........

000000000000000000000000000000

રંગદેવતાને પ્રણામ

શનિવારે  1 ડિસેમ્અબર 2018, મારુ નાટક અમી કોની? ભવન્સ ઓડીટોરિયમમાં બપોરે 12 વાગે ભજવાશે. સાત મહિના પહેલા વિચાર્યુ પણ નહોતું કે મે લખેલું નાટક આ રીતે મુંબઈના સ્ટેજ પર ભજવાશે. મે મહિનામાં સુરેશ રાજડાના નાટ્ય દિગ્દર્શન શિબિરમાં ભાગ લીધો અને મારે જેવા પંચાવન લોકો મળ્યાં જેને નાટકમાં રસ હતો. બસ જૂન મહિનાથી જ તૈયારી શરૂ કરવામાં આવી હતી. મુંબઈમાં કોઈ મફતમાં પોતાનો ફ્લેટ પણ રિહર્સલ માટે આપી શકે. એવું પહેલી વખત જોવા મળ્યું.બે મહિના ત્યાં રિહર્સલ થયું. ત્યાર બાદ ફલેટ ભાડા પર જતા અમે બોરીવલી (વેસ્ટ) માં આવેલા વીર સાવરકર ગાર્ડનમાં પ્રેક્ટિસ કરતા હતા. ભેગા મળ્યાં ત્યારથી જ મુંબઈના અદી મર્ઝબાન એકાંકી સ્પર્ધામાં ભાગ લઇશું એવી જ યોજના હતી. દરમ્યાન સપ્ટેમ્બર મહિનામાં અમદાવામાં કનૈયાલાલ મુનશી એકાંકી નાટ્યસ્પર્ધાની ખબર પડતા એમાં ભાગ લીધો.

શિબિરમાં ભાગ લેનાર તમામ માટે આ પ્રથમ અનુભવ હતો. જેમાંથી ઘણું શીખ્યાં. ક્યાં કચાશ રહી ગઈ હતી. તેની થોડી ઘણી સમજ આવી. હવે એમાંથી શિખીને આગળ વધી રહ્યાં છીએ. કોઈ એક પ્રોજેક્ટ હાથમાં લો છો અને પુરુ કરવાનો પ્રયત્ન કરો છો. ત્યારે એવું લાગે છે કે તમે ઘણું બધુ કરી શકો છો. રંગદેવતાને પ્રણામ કરીને વિરમુ છું. સાથે જ એક પોસ્ટર પણ એટેચ કર્યુ છે. રસધરાવનારાઓ ભવન્સ ઓડીટોરીયમમાં શનિવારે સવારે 10 વાગ્યાથી 100 રૂપિયાની ટીકીટ લઇને 11 જેટલા નાટકોનો રસાસ્વાદ માણી શકે છે.

Special Thanks To Pinky Deshpande for making this lovely poster.

Show Time
આખરે એ ક્ષણ આવી જ ગઈ. જેના માટે છેલ્લા ઘણા સમયથી તૈયારીઓ ચાલી રહી હતી. આજે અહીં અમારા અમી કોની? નાટકની રજૂઆત છે. મનમા ઘણો આનંદ, થોડો ડર , થોડીક ઉત્સુકતાની લાગણીઓ હિલોડા લઈ રહી છે. સહકાર બદલ તમામનો ખુબ ખુબ આભાર

તમાચાનું હાસ્ય

અમી કોની ? આ નાટકમાં મારા ડિરેકટરે મને એક ડાન્સ કરવાનું કહ્યું . મને ડાન્સ કરતા આવડતો નહોતો અને આવડવાનો પણ નથી જ. તેમ છતાં ડિરેક્ટરની ઇચ્છા પ્રમાણે મે કર્યું. નાટકમાં મારી અમી મને અેહવાલ લખાવતી હોય પરંતુ મારુ ધ્યાન અેહવાલમાં નહીં પણ અમીમા જ હતું. તેથી હું સપનામાં સરી પડ્યો. આ ડ્રીમ સિકવન્સ દરમ્યાન કોલેજનો એક પટાવાળો મારી સાથે અથડાય અને હું એની સાથે ડાન્સ કરુ અને તે મને લાફો મારે એવું દ્રશ્ય હતું. ભવન્સમાં નાટક દરમ્યાન મને એક ટેડી બેર મળવાનું હતું. પરંતુ એ ન મળ્યું. મે માઇમ કરીને એ વાતની જાણ દર્શકોને ન થવા દિધી. મારા નાટકના રાઇટરે પટાવાળાનું પાત્ર ભજવ્યું. મારી સાથે ડાન્સ કર્યો. લોકોને ઘણી મજા આવી ગઈ. જતાં-જતાં મને લાફો મારતા ગયા. ઓડીયન્સને ઘણી મજા આવી ગઈ.

Ami Koni 1

મેં લખેલું નાટક પહેલીવાર 25 સપ્ટેમબર 2018ના રોજ  સ્ટેજ પર ભજવવામાં આવશે. અમદાવાદના ભવન્સ ઓડીટોરીયમ બપોરે 3 વાગ્યે શો છે. ઘણાં વર્ષો પછી બેક સ્ટેજમાં જવાનો લ્હાવો મળ્યો છે.
My first Gujarati one act play. Will perform @ Bhavan's auditorium Ahmedabad at 25 th September-3 pm.

પત્ની પિયર જાય ત્યારે -પાર્ટ-2

મુંબઈમાં દિવાળી વકેશન પુરૂ થવા માટે હજુ એક અઠવાડીયું બાકી છે. ગુજરાતમાં તો સ્કુલો શરૂ થઈ ગઈ હશે. મારી પત્નીનો પણ સુરતથી મુંબઈ આવવાની ટિકીટ બુક કરાવી દેજો એવો ફોન આવી ગયો છે. દસ દિવસની આઝાદી હવે પૂર્ણ થવાને આરે છે.મેરી બીવી માયકે ચલી ગઈ એ ગીતમાં પેલો હીરો જેવો ખુશ હોય છે એવો મારો ઘાટ છે.શરૂઆતમાં હું આ બ્લોગ (પત્ની પિયર જાય ત્યારે -પાર્ટ-1 વાંચવા વિનંતી) લખવા નહોતો માંગતો. કારણ કે ગયા વર્ષ કરતા કંઈ અલગ બન્યું જ નહોતું. ગઈ દિવાળીમાં મને ગિફ્ટ કરવામાં આવેલા વ્યવિસ્થત સીટી વાગે એવા પ્રેશર કુકરને માળીએથી ફરી નીચે લાવવામાં આવ્યો હતો. હા અા વખતે ક્યા દિવસે ક્યું શાક બનાવવું એની યાદી પત્નીએ થોડી લાંબી બનાવી હતી. કારણ કે હવે હું ટ્રેઇની નહોતો રહ્યો. જો કે એક દિવસ મગનું શાક બનાવતો હતો ત્યારે પાનું ફરી જતા મગને કડાઇને બદલે કુકરમાં નાંખી દિધા હતા. તેથી થોડું લોંદા જેવું થઈ ગયું હતું. બાકી બધું બરાબર હતું. મારી ઓફિસમાં પણ ઘણાં બધા સહ-કમર્ચારીઓના મારા જેવા જ હાલ હતા. પરંતુ મારી સ્થીતી પ્રમાણમાં સારી હતી કારણ કે એમાના મોટા ભાગના રાષ્ટ્રીય ડિશ ખિચડી જ લઈને આવતા હતા. જ્યારે હું જ એક એવો હતો જે દરરોજ નવા-નવા શાક લઇને આવતો હતો. હવે એ લોકોને પણ મારુ શાક ખાવામાં કોઈ ખચકાટ નહોતો. તેથી અન્યોને પણ આવી યાદી માત્ર એમની જ પત્ની પાસેથી બનાવી લેવી એવી મારી ભલામણ છે.

અહીં એક સ્પષ્ટતા કરી લઉ કે રોટલો બનાવવાનું કામ આઉટસોર્સ એટલે કે કામવાળીબાઇને સોંપવામાં આવ્યું હતું. ગયા વર્ષે રોટલો કે રોટલી હોટેલમાંથી ન મળતા મારે ઘણી વખત ખિચડીનો જ આશરો લેવો પડ્યો હતો. આ વર્ષે એવું ન થાય એ માટે જ પત્નીએ આ વ્યવસ્થા કરી હતી. અત્યાર સુધી મે ઘણાં બધા બ્લોગ લખ્યાં છે પરંતુ સૌથી વધુ ચર્ચા પત્ની પિયર જાય એની જ રહી છે. કદાચ મારી આ વાત જાણી ઘણાં કુવારાઓને હસુ આવ્યું હશે તો પરણેલાઓને મારા પ્રત્યે હમદર્દી હતી. મહિલાઓ પણ વાંચીને ખુશ થઈ હતી. મને અભિનંદન પણ આપ્યા હતા. કદાચ એમના પતિઓનો ટોણો મારવા માંગતી હોય કે જૂઓ ઉમેશ ભાઈ કેવું કામ કરે છે તમે પણ શિખો. ઘણાંના ઘરોમાં કુકરની સમસ્યા મારા ઘરના જૂના કુકરો જેવી જ હશે. જે માત્ર એમની પત્નીઓ રાંધવાનું બનાવતી હોય ત્યારે જ સીટી મારતો હશે.

પત્નીઓને ખબર ન પડે તેમજ એમનાથી ડરીને પાર્ટી કરતા મારા એક મિત્રએ ધીમેકથી મને પૂછ્યું પણ ખરુ, તું આ રીતે બ્લોગમાં ખુલ્લખુલ્લાં પાર્ટીની વાત કરે છે. ડર નથી લાગતો. તો એ બધાને કેહવાનું કે મને આ વાતની શાંતી છે. એવું નથી કે મને પાર્ટીની છૂટ છે. એવી છૂટ તો દુનિયાની કોઈ પત્ની ન આપે. મારો કેહવાનો અર્થ એવો જ છે કે મારી પત્ની મારો બ્લોગ વાંચતી નથી.. હા એવું જરાય નથી કે એનું ફેસબુક કે વોટ્સઅપની ખબર નથી પડતી. મારા કરતા પણ વધુ ખબર પડે છે. પરંતુ એને આ બધુ પસંદ નથી. એ માત્ર ટ્વીટર પર દેશની ગંભીર સમસ્યાઓની ચર્ચામાં ભાગ લે છે. જેમાં મને કંઈ મજા નથી આવતી. ટ્વીટરમાં મને વધુ સમજ પણ નથી પડતી. જો કે એણે જ મને ટવીટર પર એક અકાઉન્ટ ખોલી આપ્યું છે.

ફરી મુખ્ય વિષય પર આવું તો ગયા વર્ષે મને બરોબર સીટી વાગે એવો પ્રેશર કુકર ગિફટ આપનાર મારી પત્ની આ વખતે રોટલો કે રોટલી ગરમ જ રહે એવો મોટો ડબ્બો ગીફ્ટમાં આપી ગઈ હતી. એક વખત તો મને મારા નાટકની પ્રેક્ટિસમાં મોડુ થતું હોવાથી એ ડબ્બો જ બેગમાં ઉંચકીને લઈ ગયો હતો. પછી બહુ મોટી ભુલ થઈ ગઈ છે એવું ભાન થતા ઓફિસમાં કોઈને ખબર ન પડે એ રીતે એમાંથી રોટલાઓ કાઢી લઇને બધાની સાથે જમવા બેઠો હતો.રાત્રે જમવાનો સમય થતા જ બધા જેમની પત્નીઓ પિયર ગઈ છે તે મને પૂછતા ઉમેશ આજે કયું શાક છે ઘણી મહિલા કર્મચારીઓને થોડીક નવાઈ પણ લાગે છે કે આ લોકો આ બધી શી વાત કરે છે. પરંતુ અમે અમારા આ પ્રયોગો બહુ જાહેર ન થાય એની ઘણી કાળજી પણ રાખીએ છીએ.મારું ઘર ખાલી જ હોવાથી અમારા નાટકમાં કામ કરનાર એક કલાકાર મારા ઘરે જ રોકાતો હતો. એ કુંવારો છે તેથી એને મારી સ્થતી પર ઘણું હસું આવતું હતું. એણે તો નક્કી કરી લીધું છે કે ક્યારેય લગ્ન નહીં કરુ. વળી હું શાક સમારતો હોઉં કે કાંદા કાપતો હોઉ એવા મારા ઘણાં ફોટાઓ પણ પાડ્યાં. પણ મને એ શેર કરવાનું ઠીક ન લાગ્યું. છેવટે બિચારા પતીઓની આવી હાલત આખા ગામમાં ખબર પડે તો કેવું ખરાબ લાગે નહીં

ચલા ચલા લઉકર સંપવા

Diwali Celebration At Marine Drive

મુંબઈમાં અંગત મિત્રોની બાબતમાં ઘણો ગરીબ છું એવું રજાઓના દિવસોમાં ઘણું પ્રતીત થાય છે. તેથી લાંબી રજા હોય તો શું કરવું ? એનો એકમાત્ર જવાબ છે સુરત જવું. જો કે મારી નાટકની પ્રવૃત્તીને કારણે આ સ્થિતીમાં ઘણું નાટ્યાત્મક પરિવર્તન આવ્યું છે. ઘણાં વર્ષો બાદ દિવાળી મુંબઈના મારા ઘરમાં (જોકે હજુ હોમ લોનના હપ્તાઓ બાકી જ છે) ઉજવી. દિવાળીના દિવસે પણ છાપામાં કામ કરતો હતો. રાતના 12 વાગવાને બદલે 8 વાગે જ કામ પુરુ કરી દેવાનું બોસનું ફરમાન હતું. વધુમાં પત્નીનો ફોનરૂપી ફતવો પણ આવી ગયો કે ઓફિસથી સીધા ચર્ચગેટ આવી જજો. હું બાદરાથી રજાને કારણે પ્રમાણમાં ઘણી ઓછી ભીડ-ભાડવાળી લોકલ ટ્રેનમાં બેસી અંદાજે 9.30 વાગ્યે મરીન ડ્રાઇવ પર પહોંચ્યો. ત્યાં જોઉં તો પોલીસનો સારો એવો બંદોબસ્ત હતો. પરંતુ મારે ક્યાં મુંબઈથી સુરત, મારા કોઈ સગા કે મિત્ર માટે દારુની બાટલી સંતાડીને લઈ જવાની હતી. તેથી બહું વિચાર ન કરતા ડર્યા વગર મારી દિકરી અને પત્ની જ્યાં બેઠા હતા એ દિશામાં આગળ વધ્ય.સાચી વાત કહું તો મે અત્યાર સુધી ત્રણથી ચાર વખત દારુની બાટલીઓ સુરત લઈ જવાનો પ્રયાસ કર્યો છું. પરંતુ મને જોઈને જ પોલીસને ખબર પડી જાય કે આ ભાઈ કંઈક લઈ જાય છે. તેથી રેલવે સ્ટેશન પર જ પકડી લે. જો કે મુંબઈ પોલીસ ઘણી સારી છે અને ગુજરાતીઓની હાલત સમજે તેથી તોડપાણી કરીને લઈ જવા દે.

છેલ્લાં એક વર્ષથી મારી પતની દિકરીની સ્કુલમાં સાથે અભ્યાસ કરતા એક સ્ટુડન્ટ્સના પેરેન્ટ્સ સાથે મિત્રતા જમાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. મારી પાસે પણ એને સાથ આપવા સિવાય કોઈ વિકલ્પ નથી. જો કે મરીન ડ્રાઇવ પર દિવાળીના ફટાકડા ફોડવાની એમની યોજના ઘણી સારી હતી. એમનું અન્ય મિત્ર મંડળ પણ ત્યાં હાજર હતું. ઘણાં બધા લોકો અહીં ફટાડડા ફો઼ડવા માટે અહીં ભેગા થયા હતા. મુંબઈના આ દરિયાકિનારે આકાશમાં રંગબેરંગી ફટાકડાઓને કારણે નયનરમ્ય દ્રશ્ય સર્જાયું હતું. હવામાં આ રીતે ઉડાવી શકું એટલો દારુગોળા રૂપી રૂપિયા તો છે નહીં તેથી મફતમાં આતિશબાજી જોવાનો લ્હાવો માણ્યો. મે પણ તારામંડળ, કોઠી અને ભોંયચકરી સળગાવી તેમજ દિકરીનો ફટાકડા ફોડવાના ડરને થોડો ઘણો ભાંગવાનો પ્રયાસ કર્યો. મારી દિકરી આ ત્રણેણ ફટાકડાઓ માટે અંગ્રેજીમાં કંઈક અલગ શબ્દનો ઉપયોગ કરતી હતી. તેથી તે દિવસે સવારે જ્યારે આ બધા ફટાકડા લેવા માટે એક દુકાનમાં ગયો અને દુકાનદારને કહ્યું, કોઠી બતાવો. તો એ મારી સામે વિચિત્ર રીતે જોવા લાગ્યો. તેથી ફટાકડા પર લગાવેલા ચિત્રને બતાવીને સમજાવવાનો પ્રયાસ કર્યો. પત્નીએ પણ મને દેશી શબ્દોને બદલે અંગ્રેજી શબ્દનો જ ઉપયોગ કરવાની સૂચના આપી હતી. જો કે હજૂ પણ એ અંગ્રેજી શબ્દો મને યાદ નથી.

બાળકોને 10 વાગ્યા પહેલા તમામ ફટાકડાઓને ફોડી નાંખવાની સૂચના આપવામાં આવી. એમણે પણ એના પર અમલ કરતા તમામ ફટાકડાઓ ફોડી નાંખ્યાં.જો કે ઘણાં લોકો હજૂ ફટાકડા લઇને મરીન ડ્રાઇવ પર આવી રહ્યાં હતા. એમને કદાચ સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ ફટાકડા ફોડવા માટે નક્કી કરવામાં આવેલા સમયની ખબર નહોતી. તેથી મારી બાજુમાં આવીને બેસેલા એક પરિવારે માંડ એક કોઠી સળગાવી ત્યાં તો હાથમાં લાઉડ સ્પીકર લઇને મુંબઈ પોલીસનો એક હવાલદાર કહી રહ્યો હતો' ચલા ચલા લઉકર સંપવા. 10 વાજલે આહે' હવાલદારની આ ચેતવણીની અવગણના કરવામાં આવી રહી હતી. ત્યાર બાદ બે ચાર હવાલદાર સાથે એક પોલીસ અધિકારી હાથમાં લાકડી લઇને આવ્યાં. તેમજ ફટાકડાઓને સળગાવવા માટે મુકેલા દિવાઓને ઓળવી નાંખ્યાં. મારી બાજુમાં બેસેલા દાદાને આ ન ગમ્યું. એમણે પોલીસ સાથે દલીલ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો.'દિવાળી હે ફટાકે તો ફોડેગી હૈ' હવાલદાર કંઈ જવાબ ન આપતા આગળ વધી જતા ફરીથી દિવો સળગાવ્યો. પણ પોલીસ તુંરત જ પાછી ફરતા એમના દિકરાએ દિવાને ઓળવી નાંખ્યો.

મરીન ડ્રાઇવ પર થોડા સમય માટે ફટાકડા ફોડવા માટે ભેગા થયેલા લોકો અને પોલીસ વચ્ચે ચાલેલી આ રમતને જોવાની મજા પડી ગઈ.ત્યાં તો પોલીસ-વેનમાંથી કડક શબ્દોમાં ચેતવણી આપવામાં આવી 'ફટાકે ફોડલ્યાસ કડક કાર્યવાહી કરનાત યેઇલ.. ફટાકે ફોડુ નકા..' પોલીસે ત્યારબાદ લોકો પોતાના ઘરેથી લાવેલા ફટાકડાઓના બોક્સ જપ્ત કરવા માંડ્યા. લોકો પણ ઉસ્તાદ હતા. નાના-નાના બાળકોના હાથમાં ફુલઝરી તેમજ અન્ય ફટાકડાઓ આપ્યા હતા. પોલીસ પણ થોડી લાચાર હતી. જો કે પોલીસની કાર્યવાહીની અસર દેખાઈ હતી. ફટાકડાઓની સંખ્યામાં ઘણો ઘટાડો નોંધાયો હતો. મરીન ડ્રાઇવ
ધીમે-ધીમે ફરી દારુગોળાના ધુમાડાને બદલે હવા ખાવાના સ્થળ તરીકેની ઓળખ પાછી મેળવી રહ્યું હતું. સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ મહારાષ્ટ્રમાં જાહેર સ્થળોએ માત્ર રાતના 8 થી 10 વાગ્યા સુધી જ ફટાકડા ફોડવાની મંજૂરી હતી. પોલીસ તો માત્ર કોર્ટના આદેશનું પાલન કરી રહી હતી. ફટાકડાના ધુમાડાને કારણે થતા વાયુ પ્રદુષણને લીધે લોકોના આરોગ્યને થતા નુકશાનને ઓછુ કરવા માટે જ આ આદેશ કોર્ટે આપ્યો હોવાનું લોકોને સમજતા વાર લાગશે. બીજા દિવસે સવારે મે પેપરમાં સમાચાર વાંચ્યા કે પોલીસે ફટાકડા ફોડવા બદલ બે વ્યક્તિઓ સામે કાર્યવાહી પણ કરી હતી. તો બીજા દિવસે સવારે ચાર વાગ્યા પછી નવા વર્ષની ઉજવણી માટે અમારા ગુજરાતી વિસ્તારમાં ફુટનારાઓ ફટાકડાઓની સંખ્યા પણ સાવ નહીંવત હતી એવું મારી પત્નીએ કહ્યું હતું કારણ કે મે તો મારી એક દિવસની રજાની ઉજવણી મોડે સુધી ઉંધીને જ કરી હતી.